Internetowy Słownik Łowiecki

Definicja hasła: sokolnictwo

sokolnictwo

układanie i polowanie z ptakami drapieżnymi (sokołami, jastrzębiami, a nawet orłami), szczególnie rozpowszechnione w średniowieczu. Młodego ptaka ukróca się, czyli przyzwyczaja do ludzi, koni i psów, następnie uwabia, czyli uczy powracania na rękawicę, i wreszcie unosi, czyli przyzwyczaja do przebywania (z kapturem na głowie) na ręce myśliwego. Ułożonego ptaka unosi się w pole i kiedy ma bić zwierzyny zdejmuje się mu kaptur. Dawniej w zależności od wielkości zwierzyny, na którą zamierzano polować, używano różnych ptaków: na wilki, lisy, młode jeleniowatych - orła; na łabędzie, czaple, gesi, dropie, orły - sokoła wędrownego i bialozora; na kuropatwy, kaczki i zające - raroga i jastrzębia; na drobne ptactwo - krogulca i kobuza. Do rozkwitu s. w Polsce przyczynili się Jan Olbracht i Stefan Batory. Upadek s. postępował równolegle z rozwojem broni palnej od końca XVIII w. Obecnie s. jest reaktywowane. Współcześnie w Polsce poluje się przeważnie z jastrzębiami golebiarzami.

Sokolnictwo - tradycyjna forma polowania, polegająca na stosowaniu ptaków drapieżnych, takich jak sokoły, jastrzębie czy orły, do chwytania dzikiej zwierzyny. Proces rozpoczyna się od ukrócenia młodego ptaka, czyli przyzwyczajenia go do obecności ludzi, koni i psów. Następnie ptak jest uczony powracania na rękawicę poprzez proces zwany uwabianiem. Ostatecznym etapem jest uniesienie, czyli przyzwyczajenie ptaka do przebywania z kapturem na głowie na ręce myśliwego.

W dawnych czasach wybierano różne gatunki ptaków drapieżnych w zależności od rodzaju zwierzyny, którą planowano polować. Na przykład orły były używane do polowań na wilki, lisy i młode jelenie, sokoły wędrowne i białozory na łabędzie, czaple, gęsi oraz dropie, natomiast rarogi i jastrzębie były wykorzystywane do polowań na kuropatwy, kaczki i zające. Sokolnictwo dzięki wprowadzeniu przez Jana Olbrachta i Stefana Batorego osiągnęło swój rozkwit w Polsce.

Ze względu na rozwój broni palnej od końca XVIII wieku sokolnictwo zaczęło tracić na popularności. Jednak obecnie obserwuje się reaktywację tej tradycji, szczególnie w postaci uprawiania sokolnictwa z jastrzębiami gołębiarzami we współczesnej Polsce.

Potrzebujesz dokładniejszych informacji?
szukaj sokolnictwo w wyszukiwarce Google

Inne hasła na literę S

zobacz pełną listę haseł

słuchy

uszy dzika, zająca i królika.

strzał

wybuch ładunku prochowego, skupionego w pocisku broni myśliwskiej. Na pocisk w czasie lotu działa opór powietrza oraz siła przyciągania ziemskiego, co w dużym stopniu warunkuje kształt jego (...)

smycz

rzemień lub linka służąca do prowadzenia psa przy nodze.

sygnały myśliwskie

umowne sygnały grane na rogu lub trąbce myśliwskiej. Można je podzielić na porozumiewawcze i okolicznościowe. Do okolicznościowych należą sygnałówki na śmierć różnych zwierząt oraz (...)

sokół czysty

sokół dobrze ułożony do polowań.

setery

trzy rasy angielskich psów myśliwskich stosowanych do polowań na ptactwo, wywodzących się od angielskich wyżłów długowłosych: s. angielski (lawerak), średniej wielkości, o maści (...)

siadło

drzewo, na którym zasiadł na noc głuszec

świeca

pionowy lot śmiertelnie postrzelonego ptaka.

stroik

woabik na ptaki, rodzaj piaszczałki.

siąg

staropolskie określenie rozpiętości skrzydeł ptaków.