Internetowy Słownik Łowiecki

Definicja hasła: sokolnictwo

sokolnictwo

układanie i polowanie z ptakami drapieżnymi (sokołami, jastrzębiami, a nawet orłami), szczególnie rozpowszechnione w średniowieczu. Młodego ptaka ukróca się, czyli przyzwyczaja do ludzi, koni i psów, następnie uwabia, czyli uczy powracania na rękawicę, i wreszcie unosi, czyli przyzwyczaja do przebywania (z kapturem na głowie) na ręce myśliwego. Ułożonego ptaka unosi się w pole i kiedy ma bić zwierzyny zdejmuje się mu kaptur. Dawniej w zależności od wielkości zwierzyny, na którą zamierzano polować, używano różnych ptaków: na wilki, lisy, młode jeleniowatych - orła; na łabędzie, czaple, gesi, dropie, orły - sokoła wędrownego i bialozora; na kuropatwy, kaczki i zające - raroga i jastrzębia; na drobne ptactwo - krogulca i kobuza. Do rozkwitu s. w Polsce przyczynili się Jan Olbracht i Stefan Batory. Upadek s. postępował równolegle z rozwojem broni palnej od końca XVIII w. Obecnie s. jest reaktywowane. Współcześnie w Polsce poluje się przeważnie z jastrzębiami golebiarzami.

Sokolnictwo - tradycyjna forma polowania, polegająca na stosowaniu ptaków drapieżnych, takich jak sokoły, jastrzębie czy orły, do chwytania dzikiej zwierzyny. Proces rozpoczyna się od ukrócenia młodego ptaka, czyli przyzwyczajenia go do obecności ludzi, koni i psów. Następnie ptak jest uczony powracania na rękawicę poprzez proces zwany uwabianiem. Ostatecznym etapem jest uniesienie, czyli przyzwyczajenie ptaka do przebywania z kapturem na głowie na ręce myśliwego.

W dawnych czasach wybierano różne gatunki ptaków drapieżnych w zależności od rodzaju zwierzyny, którą planowano polować. Na przykład orły były używane do polowań na wilki, lisy i młode jelenie, sokoły wędrowne i białozory na łabędzie, czaple, gęsi oraz dropie, natomiast rarogi i jastrzębie były wykorzystywane do polowań na kuropatwy, kaczki i zające. Sokolnictwo dzięki wprowadzeniu przez Jana Olbrachta i Stefana Batorego osiągnęło swój rozkwit w Polsce.

Ze względu na rozwój broni palnej od końca XVIII wieku sokolnictwo zaczęło tracić na popularności. Jednak obecnie obserwuje się reaktywację tej tradycji, szczególnie w postaci uprawiania sokolnictwa z jastrzębiami gołębiarzami we współczesnej Polsce.

Potrzebujesz dokładniejszych informacji?
szukaj sokolnictwo w wyszukiwarce Google

Inne hasła na literę S

zobacz pełną listę haseł

sztych

iść na sztych: o zwierzynie idącej wprost na stanowisko myśliwego.

szczuć

gonić zwierzę chartami w polu.

spudłować

nie trafić do zwierzyny.

ślad

dawniej trop.

sprężyna powrotna

mechanizm w samoczynnej broni myśliwskiej, powodujący po strzale ruch części zamka ku przodowi w celu wprowadzenia naboju do komory nabojowej i zaryglowania zamka.

studzenie tuszy

proces wychłodzenia strzelonej zwierzyny po jej wypatroszeniu. Odbywa się przez powieszenie tuszy w chłodnym i przewiewnym miejscu (szczególnie ważne, gdy jest ciepło).

sęk

wyrostek na łopacie daniela i łosia.

szczwać

polować z chartami.

szczwany

o zwierzu doświadczonym, chytrym, który niejednokrotnie miał styczność z myśliwymi i psami.

skłuć

dobić postrzałka kordelasem (w Polsce obecnie zabronione).